Segeža
| Lidn | |||||
| Segeža | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| ven.: Сегежа | |||||
| | |||||
|
|||||
| 63°44′ с. ш. 34°19′ в. д.GЯO | |||||
| Valdkund |
|
||||
| Venäman subjekt | Karjalan Valdkund | ||||
| Municipaline rajon | Segežan | ||||
| Lidnalaine küläkund | Segežan | ||||
| Istorii da geografii | |||||
| Om pandud | 1914 | ||||
| Lidn | 1943 | ||||
| Pind |
|
||||
| Korktuz' meren pindan päl | 80 m | ||||
| Aigvö | UTC+3[d] | ||||
| Eläjad | |||||
| Eläjad |
|
||||
| Rahvahad | venänikad, karjalaižed, belorusad | ||||
| Uskondad | ortodoksine uskond, l'uteranan uskond | ||||
| Katoikonim | segežanad | ||||
| Lugu-identifikatorad | |||||
| Telefonan kod | +7 81431 | ||||
| Počtan indeks | 186420 | ||||
| Kod ОКАТО | 86245501 | ||||
| Kod ОКТМО | 86545000001 | ||||
|
|
|||||
| segezha.info | |||||
|
|
|||||
Segeža (ven.: Сеге́жа, karj.: Segeža) — lidn Karjalan Valdkundas Venämal. Segežan rajonan administrativine keskuz, ühtenzoitab Segežan lidnalaišt küläkundad.
Etimologii
Nimi lähteb karjalaižes sees (sekehen) sanaspäi — puhtaz, sel'ged (karjalaks Seesjarvi — venäks Сегозеро)[2].
Geografii
Lidn sijadase Vigjärven öbokan randal, siš sijas, kus Segeža-jogi lankteb järvehe 267 kilometras Petroskoišpäi, 670 kilometras Piterišpäi.
Segežan lidnalaine küläkund röunarab mugoižiden küläkundoidenke kut: Idelin küläkundanke pohjoižes, Valdajan küläkundanke longibokas da Popovporožjen küläkundanke ehtbokas. Päliči Vigjärves pohjoižes om Nadvoican lidnalaine küläkund.
Istorii
XII—XIII voz'sadahasai päeläjad tägä oliba saamelaižed. Möhemba tuliba karjalaižed da ezmäižed venälaižed, kudambad oliba Novgorodaspäi.
Vodel 1694 joksujad maorjad da Soloveckijan rahvahanlibundan ühtnikad tegiba Vigoreckijan monastirin — "Vigoreckijan obitel'an". Monastir' oli tehtud Ülähaižel Vig-jogel, no sen erased skitad oliba Vigjärven randoid möto.
Venäman imperii
Voziden 1800 augotišes — Vigozeran volost' Povencan ujezdas Oloncan gubernijas. XX voz'sadan augotišes Vigozeran volostihe mülüi koume maorjan sebrad — Masel'gan, Vigozeran da Koikinican.
S. N. Sokolov, kudamb oppi Sebran pakičendan mödhe Povencan ujezdan londuztedon, antropologijan da etnografijan navedijoid vodel 1904, kirjuti Segežan polhe muga: "Neciš küläs, ku voib muga nimitada sidä… om üks' pert', kus eläb Iuda-korel kanzanke. Sikš ku pert' seižub hüväs sijas surel splavjogen randal da sikš ku tägä om lujas äi zverid, linduid da kalad, oma vihandad pöudod, hänen kanzal om kaik, midä vaiše tariž. Üksjaine pahuz' om neciš küläs — tägä ei ole nimiččid dorogoid, miše putta tänna"[3].
Vodel 1915 Ezmäižen mail'man voinan aigan zavodihe Murmanskan raudten sauvomine. Sen suvipala, mitte om 356 virstad pidusel, zavodihe Petroskoišpäi da lopihe Sorokskan karаl. Nece pala mäni Povencan ujezdas päliči. Vigozeran volostiš oli sauvdud IV razr'adan "Segeža"-stancii. Kül'mkus vodel 1916 raudte zavodi rata.
Vodel 1916 udel raudtel Segežahasai ajoi М. Bubnovskii. Hänen "Po novomu puti" matkkirjutesed oli paindud uhokus vodel 1917 Pohjoiž-Venäman oppindan Arhangel'skan sebran uzištod (ven.: Известия Архангельского общества изучения Русского Севера) - kulehteses[4].
Segeža-stancii. Prostid pertid, bol'nic, pen' lauk, kus: sel'd' 25 kopeikad ühtes kalas, ogurcad 5 kop. ühtes, kanfetad, mompasje 1 rubl' 20 kopeikad funtas. Kaik! (tavar oli, da kadoi!).
— tägä oli mugoine kaskmatoi sija, miše ei sand nikut putta Nadvoicoihe, a nügüd' pos'lk kazvoi, miččele voib kadehtida ei üks' venälaine külä, sikš ku neciš pos'olkas om telegraf, om telefon, lekar', pen' lauk. Stancijal om mugoine-žo nimi kut Segeža-küläl. Segeža om kümnenz' splavjogi, ku lugeda Kemi-lidnaspäi, miččes päliči mäneb raudte läz 160 virstas pidusel.
Sovetskii Venäma
Vodel 1923 jäl'ghe sovetsko-suomalašt voinad vozil 1921—1922 Karjalan radkommun oli vajehtadud Avtonomižeks Karjalan SSRaks.
Elokus vodel 1928 VCIKan käskön mödhe oli tehtud administrativine reform valdkundas — 55 volostin da 7 ujezdan sijas oli tehtud 26 rajonad, siš lugus Segežan rajon. Sen territorii sil aigal oli 7620 km². Vozil 1928—1930 Segeža — administrativine rajonkeskuz.
Sulakus vodel 1930 VCIKan dekretan mödhe AKSSRan administrativižed rajonad tehtihe surembikš, Segežan rajon oli heittud, sen territorii mülüškanzi Medvežjegorskan, Povencan da Belomorskan rajonoihe. Segeža-pos'olk mülüškanzi Medvežjegorskan rajonaha.
Vodel 1932 zavodihe aktivižesti sauvda Belomor-Baltian kanalad. Jo vodel 1932 veden korktuz' Vigjärves oli letud kudehe metraha. Sikš ku Maiguba-pos'olk oli erazvuiččiš poliš uppotadud, macanzavod da kaik toižed predprijatijad sirdihe Segežaha. Semendkus vodel 1933 macanzavod zavodi antta tavarad, a kezal Belomor-Baltian kanalan sauvomine lopihe. Vodel 1933 vezikaičuzsija oli täuttud seičemehe metrahasai.
Kül'mkuspäi vodelpäi 1933 Belbaltlagan türmaha pandud ristituiden vägel zavodihe Segežan mechimbumagan kombinatan sauvomine.
Vodel 1935 Sovetskijan Sojuzan Rahvahaližiden komissaroiden nevondišt vahvišti cell'ulozno-bumagan tegeližuden suren kehitoituzprogramman. Neciš programmas oli sanutud mechimbumkombinatan sauvomižen polhe Segežas. Necil-žo vodel pos'olkaha tuli ezmäine sauvojiden grupp, kudambad paniba tegeližuzpertiden da lidnan ezmäižiden pertiden alandust.
Vilukus vodel 1938 oli sauvdud školan pert' № 1.
1. heinkud vodel 1939 zavodi rata uden predprijatijan ezmäine pala — Segežan CBK.
Kül'mkus vodel 1941 Segežan frontal škol oli sirttud Vožmogora-küläha. Školan pertiš Segežas oli voingospital' № 2217[5]. Suren Kodiman voinan voziš Segežan CBK - kombinat pästi minom'otoid da minoid. No jo semendkuks vodeks 1943 oli pästtud cell'uloza da kraft-bumag.
26. tal'vkud vodel 1943 Karjalaiž-Suomalaižen SSRan Ülembaižen Nevondišton käsköl Segeža-radpos'olk sai lidnan statusad[6], vodelpäi 1945 tegihe udes tehtud Segežan rajonan administrativižeks keskuseks.
Keväz'kus vodel 1945 Segežan rajon oli tehtud udes.
Vozil 1950—1960 Segeža oli rajonan tegeližuden da kul'turan keskusen. Surembad lidnan predprijatijad — cell'ulozno-bumagan kombinat — oli Sovetskijan Sojuzan päpredprijatii, mitte tegi tarad bumagaspäi.
30. kezaud vodel 1978 zavodi rata zavod, mitte tegi tehmused raudbetonaspäi (om sauptud vozil 1990)[7].
Lidnan eläjad
| 1939[8] | 1959[9] | 1967 | 1970[10] | 1979[11] | 1989[12] |
|---|---|---|---|---|---|
| 4845 | ↗19 708 | ↗28 000 | ↗28 810 | ↗36 420 | ↗38 207 |
| 1992 | 1996 | 1998 | 2000 | 2001 | 2002[13] |
| ↘38 000 | ↘36 300 | ↘35 400 | ↘34 600 | ↘34 300 | ↘34 214 |
| 2003 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008[14] | 2009[15] |
| ↘34 200 | ↘33 600 | ↘33 300 | ↘33 000 | ↘32 700 | ↘32 296 |
| 2010[16] | 2011 | 2012[17] | 2013[18] | 2014[19] | 2015[20] |
| ↘29 631 | ↘29 600 | ↘29 066 | ↘28 555 | ↘28 117 | ↘27 813 |
| 2016[21] | 2017[22] | 2018[23] | 2019[24] | 2020[25] | 2021[26] |
| ↘27 494 | ↘27 108 | ↘26 666 | ↘26 241 | ↘26 000 | ↘23 543 |
Venäman rahvahan kirjutamižen tedoiden mödhe vodel 2020, 1. redukuks vodel 2021 eläjiden lugun mödhe lidn oli sijal 1118 [27] Venäman lidnoiden keskes[28].
Vald da politik
Sijaline ičeohjanduz
Sijaline ičeohjanduz om:
- Segežan lidnalaižen küläkundan nevondištos om 20 deputatad, miččid valiči rahvaz municipaližil valičendoil ühtmandatižiden valičendümbrusiden mödhe, peitvaličusiden aigan. Nevondišton darkeskust om 5 vot;
- Segežan lidnalaižen küläkundan pämehed valičeba eläjad municipaližil valičendoil 5 vodeks peitvaličusiden aigan;
- Segežan lidnalaižen küläkundan sijaline administracii;
- Tarkištuzlaudkund.
Rajonan valdmehišt
Segežas oma mugažo Segežan rajonan zakonoiden da tegendan vald — Rajonan nevondišt da administracii. Administracijan pert' om Leninan irdal, pertiš nomer 9А.
Судебную власть на всей территории района осуществляет Сегежский городской суд[29].
Ekonomik
Surembad predprijatijad lidnas — Segežan cell'ulozno-bumagan kombinat. Vodelpäi 2014 kombinat mülüb Segezha Group kompanijaha AFK Sisteman komporacijaha. Segežan cell'ulozno-bumagan kombinatal radab läz kaht tuhad lidnan eläjad.
Vodel 2014 Segeža om pandud Venäman monolidnoiden lugetišhe, miččil om social-elonomižen olendan pahenzoitusen risk[30].
Ajamed
Avtodorog
Lidnan päivlaskman polel mäneb federaližen znamoičendan "Kola" avtodorog E 105 Р21, mitte vedäb suvipol'he mugoižiden lidnoidennoks kut Petroskoi, Pöud da Piter, da pohjoižehe mugoižiden lidnoidennoks kut Kem', Kandalakša, Murmansk, Kirkenes (Norvegii).
Segežas käveleba avtobusad küliden da lidnoiden keskes. Avtovokzal sijadase lidnan keskuses Spiridonovan irdal. Avtobusoiden maršrutad ühtenzoitaba lidnad Petroskoinke, Kostamukšanke, Pertjärvenke, Vačanke, Polgoi-külänke da Nadvoicoidenke.
Raudte
Päliči lidnas mäneb Piter - Murmansk raudte, mitte mülüb Okt'abr'skan raudtehe. Lidnan keskuses om "Segeža"-raudtestancii. Kaikuččen päivän pojezdad rahvanke tuleskeleba tänna, ned mäneba Murmansk—Piter da Murmansk—Moskva maršrutan mödhe.
Vodel 2006 om sauvdud uz' raudtevokzal. Aigemba nece oli vanh pupert', mitte oli sauvdud edel revol'ucijad suvipoles.
Veziajamed
Belomor-Baltian kanal (nügüd' rahvast ei vedelkoi, vozil 1950—80 radoi Nadvoicad-Segeža-Valdai-Polga linii).
Aerodrom
Lidnan pohjoižes, Pticefabrik- pos'olkan da Nadvoicoiden šossen keskes, om kaitud Segežan aerodroman lendandpöud. Lendandpöud ühtes lähembaižen territorijanke om 25 gektarad. Oli tehtud voziden 1940 augotišes kut pöudaerodrom[31]. Mecbumhimkombinatan radnikad da tür'maha pandud ristitud sauvoiba sidä[32]. Vozil 1960-1980 oliba reisad Pertoskoihe, Arhangel'kaha, Valdjaha da Kalevalaha. Vodel 2021 Karjalan Elomišton da mansidoiden ministerstv tegi aukcionad tactud aerodroman möndas[33].
Simvolik
Lidnan valdkundanznam om vahvištadud Segežan Lidnalaižen nevondišton sessijan pätandal 9. uhokud vodel 2000, siš om ozutadud giral'dine ščit, mitte om räunatud kuldaižel mujul, kut i Karjalan valdkundanznam, sen pöudol koumes palas ozutasoiš Karjalan Valdkundan flagan mujud, ščitan keskuses — stilizoittud kuzen kuva, mitte vajehtase bumagan rulonaks[34].
Pidetas konkurs parahimale Segežan lidnalaižen küläkundan flagan da valdkundanznaman kuvale. Simvolikan päelementoiden keskes oma kuz' vajehtadud mujunke da metall, mitte om nütkäitud jurenke, hobedaižel da lazurevan fonal[35].
Openduz
Lidans om nel'l' školad, ehtškol[36].
Keskopenduses om "Pohjoine kolledž". Se voumičeb mugoižid azjantedajid kut: mašinoiden vedäi bumagan da kartonan tegemižen mödhe, slesar' tarkišteluz'-märičendan apparatoiden da avtomatikan mödhe, tokar' stankoil luguprogrammoiden ohjandusenke, keitäi, paštai, adivpertiden azjantedai, kommercii, ekonomik da buhgalteran lugu, mašinoiden dvigatel'oiden, sistemoiden da agregatoiden tehnine kacumine da kohenduz.
Ližaopendusen keskes: Lapsiden taidehškol, Lapsiden-norišton sportškol, Lapsiden da norišton sädairadon keskuz[37].Radab Segežan municipaližen rajonan Opendusen kehitoituzkeskuz[38].
Segežas om mugažo lapsiden kodi — "Abukeskuz lapsile, kudambad jäiba ilman vanhembita, № 5"[39].
Kul'tur
Lidnas om Segeža-lidnan muzeikeskuz, mitte oli tehtud vodel 1983. Sigä om keratud predmetad da azjbumagad Segeža-lidnan da Segežan cell'ulozno-bumagan kombinatan istorijan mödhe. Se sijadase enččen Bumažnikoiden kul'turpertiš, mitte oli sauvdud vodel 1938, se oli Segežan cell'ulozno-bumagan kombinatan valdas[40].
Vodelpäi 1997 Segežas kaikuččen voden heinkun toižes poles mäneb "Ribka"-rok-festival'. Sihe ühtneba sijaližed gruppad, adivod Petroskoišpäi, Kostamukšaspäi, Kondopogaspäi da Karjalan toižiš lidnoišpäi, mugažo Arhangel'skaspäi, Murmanskaspäi, Moskvaspäi, Piterišpäi da eskai Ukrainalpäi da Belorussijaspäi. Ühtnikoiden keskes oma mugoižed pajogruppad kut "Abviotura", "Raznie l'udi", "Orgia Pravednikov", "Pilot", "The Dartz", "Koma", "Boni NEM", "Etnika", "Brigadnii Podr'ad", "Revol'ver" i eskai "Ranetki"[41].
Tervhuz'kaičend
Lidnas radab Karjalan Segežan Tervhuz'kaičendan ministerstvan keskuzrajonbol'nic. Radaba mugažo rajonpoliklinik da lapsiden poliklinik.
Sport
Päkeskuz — Sportan dvorec, mitte sijadase lidnan päivlaskmanpoles Lesokul'turižel irdal. Oli avaitud 6. redukud vodel 1971 i sen nimi oli Bumažnikoiden sportan dvorec. Sigä om sur' zal vändoiden täht, ternaž'orzal, zal pöudtennisan täht, taidehgimnastikan da fitnesan täht, bassein 6 ujudoroganke 25 metrad kaikutte.
Soluninan susedirdal om tandreh. Vozil 2019—2021 oli sen rekonstrukcii. Sigä oma tribunad 1000 sijale, kebn'atletikan sijad, pöud jaugmäčun täht, se oli avaitud vodel 2008[42].
Rindal om sija jämäčunvändon täht, se oli sauvdud vozil 2019—2020[43].
Lidnan keskuses om Lapsiden-norišton sportškol.
"Segeža"-jaugmäčunsebr ühtneb Karjalan čempionatoihe[44]. Om "Segeža"-jämäčunvändonklub, mitte ühtni turniraha veteranoiden keskes J. D. Mišakovan muštoks. Mugažo om lapsiden "Segežan händikahad"-jämäčunvändonsebr da Segežan kiokusinkaijan karate-klub.
Sido
Internet
Lidnas andaba internetad "Sitilink", "Rostelekom", «TransTelekom-Severo-Zapad]]» kompanijad.
Kabel'televideii
Kabel'delevidenijad andaba "Sitilink" da Rostelekom kompanijad.
Lehtišt
Segežas da Segežan rajonas radab "TV-Segeža" teleradiokompanii[45]. Vodelpäi 1992 se radab 6. telekanalal moskvalaižen "TV Centr" kanalan kožmusen mödhe.
Vodelpäi 2009 om "Avtoradio" aldoil 104,2 FM. Segežas voib kundelta "Venälaine radio" da "Jevropa Pl'us".
Vodelpäi 1946 Segežas paindas "Doverie"-rajonlehtez (enzne nimi — "Stalinan put', sid' "Leninec", nügüdläine nimi vodelpäi 1992). Vozil 1941 - 2010 läksi eloho "Segežan bumažnik"-lehtez.
Federaližen ustavzoitandan pidändan služban radsijad
4 kilometras pohjoižehe Segežan keskusespäi Leigubskajan irdal om Venäman Federaližen ustavzoitandan pidändan služban Segežan kolonii № 7, kus om 1342 pandud türmaha ristitud[46].
Semendkus vodel 2009 kolonijas № 7 oli tehtud da zavodi rata federaline professionaline učilišče — "Professionaline učilišče № 30". Tegi učiliščan da ohjanzi sil L. А. Vasil'uk, kudamb tuli Segežan skolaspäi № 4 pämehen sijalpäi.
Läheli kolonijad № 7 om sledstvennii izol'ator — učreždenie IZ 10/2 (aigemba IZ 6/3).
Istorijan muštpachad
- Sovetskijoiden saldatoiden vell'-kaum, ked koliba Suren Kodiman voinan aigan[47]. Kaumas om 569 saldatad, enambištos oma Karjalan frontan 32. armijan soldatad. Voziden 1950 lopus kaumal om pandud saldatan vestatuz[48].
- Sovetskijan Sojuzan Gerojan Aleksandr Rum'ancevan kaum da Tetabuden ordenan täuden kavaleran Stepan L'dininan kaum lidnalaižes kaumištos[48].
Tetabad sündujad
- Špalikov Gennadii F'odorovič — sovetskii runoilii, kino-ohjandai, kinoscenarist.
- Sid'akin Aleksandr Gennadjevič — venälaine vald- da politikmez'.
Lidnad-velled
Galerei
- Segezha07.JPG
Muštpacaz partizanoile
Homaičendad
- ↑ https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/tab-5_VPN-2020.xlsx
- ↑ Керт Г., Мамонтова Н. Загадки карельской топонимики с. 83. Дата обращения: 21 keväz'kud 2010. Архивировано 1 keväz'kud 2012 года.
- ↑ Из истории нашего края. Дата обращения: 9 tal'vkud 2009. Архивировано 23 uhokud 2009 года.
- ↑ Известия Архангельского общества изучения Русского Севера. 1917. № 1, 2. Дата обращения: 7 kül'mkud 2021. Архивировано 7 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Официальный сайт школы № 1 г. Сегежи / История школы. Дата обращения: 20 kezakud 2011. Архивировано 5 keväz'kud 2014 года.
- ↑ Календарь знаменательных дат (стр. 210). Дата обращения: 5 sügüz'kud 2016. Архивировано 13 tal'vkud 2016 года.
- ↑ Календарь знаменательных дат (стр. 126). Дата обращения: 5 sügüz'kud 2016. Архивировано 13 tal'vkud 2016 года.
- ↑ Всесоюзная перепись населения 1939 года. Численность городского населения СССР по городским поселениям и внутригородским районам.
- ↑ Всесоюзная перепись населения 1959 года. Численность городского населения РСФСР, её территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
- ↑ Всесоюзная перепись населения 1970 года Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
- ↑ Всесоюзная перепись населения 1979 года Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
- ↑ Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
- ↑ Всероссийская перепись населения 2002 года. Том. 1, таблица 4. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов - райцентров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более.
- ↑ Наиболее крупные города Республики Карелии (число жителей - оценка на 1 января 2008 года), тысяч человек.
- ↑ Численность постоянного населения Российской Федерации по городам, поселкам городского типа и районам на 1 января 2009 года.
- ↑ Перепись населения 2010. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям. Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 года.
- ↑ Таблица 33. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2015 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2016 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2017 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2018 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2019 года.
- ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2020 года.
- ↑ Таблица 5. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, городских округов, муниципальных районов, муниципальных округов, городских и сельских поселений, городских населенных пунктов, сельских населенных пунктов с населением 3000 человек и более.
- ↑ с учётом городов Крыма
- ↑ Таблица 5. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, городских округов, муниципальных районов, муниципальных округов, городских и сельских поселений, городских населенных пунктов, сельских населенных пунктов с населением 3000 человек и более (XLSX).
- ↑ Сегежский городской суд Республики Карелия. Дата обращения: 21 kezakud 2011. Архивировано 27 heinkud 2010 года.
- ↑ Распоряжение Правительства РФ от 29.07.2014 N 1398-р «Об утверждении перечня моногородов». Дата обращения: 24 uhokud 2016. Архивировано 15 kezakud 2016 года.
- ↑ Национальный архив Республики Карелия. Дата обращения: 6 kül'mkud 2021. Архивировано 6 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Фотовыставка «Сегежа в истории Карельского фронта». Дата обращения: 6 kül'mkud 2021. Архивировано 6 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Заброшенный аэродром выставили на продажу в Карелии. 6.10.2021. Дата обращения: 6 kül'mkud 2021. Архивировано 6 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Положение о гербе Сегежи. Дата обращения: 2 sügüz'kud 2011. Архивировано 20 tal'vkud 2008 года.
- ↑ Рисунок проекта флага Сегежского городского поселения. Дата обращения: 8 kezakud 2012. Архивировано из оригинала 4 keväz'kud 2016 года.
- ↑ Муниципальные учреждения в сфере образования Сегежского муниципального района. Дата обращения: 20 kezakud 2011. Архивировано 8 semendkud 2011 года.
- ↑ МБОУ «Центр творчества детей и юношества». Дата обращения: 6 kül'mkud 2021. Архивировано 6 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Центр развития образования Сегежского муниципального района. Дата обращения: 6 kül'mkud 2021. Архивировано 6 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Центр помощи детям, оставшимся без попечения родителей, № 5. Дата обращения: 6 kül'mkud 2021. Архивировано 6 kül'mkud 2021 года.
- ↑ Карелия: энциклопедия: в 3 т. / гл. ред. А. Ф. Титов. Т. 2: К — П. — Петрозаводск: ИД «ПетроПресс», 2009. С. 252—464 с.: ил., карт. ISBN 978-5-8430-0125-4 (т. 2)
- ↑ Рыбка-рыбка, где твоя улыбка? Дата обращения: 21 keväz'kud 2010. Архивировано 9 redukud 2008 года.
- ↑ Стадион в Сегеже по ФЦП к 100-летию Карелии реконструируют за 30,5 млн рублей. 15.10.2018
- ↑ В Сегеже открыта хоккейная площадка. 12.03.2020 Архивная копия от 6 kül'mkud 2021 на Wayback Machine
- ↑ Состав лиг чемпионата РК по футболу 2012. Дата обращения: 3 sügüz'kud 2012. Архивировано 28 uhokud 2014 года.
- ↑ ЗАО «ТВ-Контакт». Дата обращения: 20 kezakud 2011. Архивировано из оригинала 6 kül'mkud 2011 года.
- ↑ «Известия», 19 июня 2011. Дата обращения: 19 kezakud 2011. Архивировано 23 kezakud 2011 года.
- ↑ Братская могила советских воинов. Дата обращения: 1 keväz'kud 2016. Архивировано 19 semendkud 2016 года.
- ↑ 1 2 Великая Отечественная война в Карелии: памятники и памятные места. — Петрозаводск, 2015. — 334 с.: ил.
Literatur
- Автономов В. Сегежа. — Петрозаводск, 1980.
- Омельяненко Т. М. Сегежа. Страницы истории. — Петрозаводск, 2000.
- Патуров Л. А. Сегежа. — Петрозаводск: «Карелия», 1981. — 132 с. — (Города и районы Карелии)
- Яблочков В. А. Сегежа. — Петрозаводск, Госиздат КАССР, 1957. — 31 с. с илл. и карт.
- Сегежа: Рек. указ. лит. / Гос. публ. б-ка КАССР: Сост. С. Н. Исакова. — 2-е изд., испр. и доп. — Петрозаводск: Б. и., 1984. — 19 с. — (Города Карелии).