Tarasov Marat Vasiljevič
| Marat Vasiljevič Tarasov | |
|---|---|
| | |
| Sündundpäiv | 1. sügüz'kud 1930 |
| Sündundtaho | |
| Kolendpäiv | 4. keväz'kud 2021[1] (90 лет) |
| Kolendtaho | |
| Rahvahuz' (подданство) | |
| Rad | runoilii, kändai, lehtmez' |
| Tekstoiden kel' | venän kel' |
| Deb'ut | 1949 |
| Pauklahjad |
|
Marat Vasiljevič Tarasov (ven.: Мара́т Васи́льевич Тара́сов, 1. sügüz'kud 1930, Kondopoga — 4. keväz'kud 2021, Petroskoi) — sovetskii runoilii, kändai, Karjalan ASSRan arvostadud kul'turradnik (1980), Venäman arvostadud kul'turradnik (1998), Karjalan rahvahan kirjutai(2010)[3].
Elostarin
Marat Tarasov sündui 1. sügüz'kud vodel 1930 Karjalan Kondopoga-lidnas. Hänen tat sündui Kondopogan rajonan Ližma-küläs, manradnikan kanzas, radoi tahnikan Kondopogan vezivägištos, vozil 1920 sädi ičeze sauvondkooperativan, oli repressiruitud i amptud vodel 1932. Maratan mam, Jelena Maksimovna, oli Zaonežjespäi, sündui manradnikan kanzas. Suren Kodiman voinan aigan mam lapsidenke oli evakuiruitud Vologdan agjaha, kuspäi kanz pördihe Karjalaha vodel 1943.
Marat Tarasov openzihe Kemin, Segežan da Sortavalan školiš. Hänen runoid voi lugeda seinlehtesiš da käzil kirutadud kulehtesiš. Vodel 1949 oli paindud Marat Tarasovan ezmäine runo, vodel 1951 "Sever"-kulehteses oli paindud hänen ezmäine "Üläopenikad"-starin.
Vodel 1953 Marat Tarasov lopi Petroskoin valdkundaližen universitetan istorijaližfilologijan tedokundan, vodel 1954 lopi A. M. Gor'kijan literaturan institutan. Vodel 1954 eloho läksi hänen ezmäine ven.: «Подвиг»-runokogomuz, vodel 1955 Marat Tarasovad ottihe Sovetskijan Sojuzan kirjutajiden sebraha. Hänen runod oma rohktudes da hüväntahtos. Ei muite hänen homaičuz om kingitadud istorijaha, a hänen runoiden pähenged paksus oma matknikad da merimehed — Gennadii Neval'skii, Faddei Bellinsgauzen, Mihail Pržval'skii[4].
Vozil 1954—1959 Marat Tarasov oli "Sever"-kulehtesen runotuzerišton ohjandajan, oli Karjalan kirjutajiden sebran literaturkonsultan da sekretarin (1959—1967). Hän paksus vastsihe lugijoidenke valdkundan rajonoiš da sen irdpolel, abuti norile kirjutajile. Runoilijan runoid mülütadihe XX voz'sadan venälaižen runotusen ven.: «Строфы века»-antologijaha (1995). Hän kändi tetabiden karjalaižiden da vepsläižiden kirjutajiden da runoilijoiden satusid venäks, avtoroiden keskes oma Jalmari Virtanen, Tobias Guttari, Nikolai Laine, Jaakko Rugojev, Nikolai Abramov.
Vozil 2003—2017 ohjanzi Karjalan kirjutajiden sebrad, tegi sur't kundališt radod. Marat Tarasov oli Ristitun oiktusiden komissijan pämehen Karjalan pämehen ohjandusel, ohjanzi Ühthižvenälaižen lapsiden fondan karjalašt filialad.
Eli Petroskoiš.
Sädandrad
Ani augotišespäi Marat Tarasovan runoiden pätem oli rohktuz', a pähenged oliba venälaižed matknikad da merimehed. Aigan sirttes temoid tegihe enamba. Miše süvemba avaita kodiröunan erigoičust, Marat Tarasov zavodi käta vanhembiden sebranikoiden satusid, ozutesikš, Tobias Guttarin, Jaakko Rugojevan, Nikolai Lainen sadandradoid. Kändab venäks Santeri Mäkelän, Karjalan rahvahan runoilijan Jalmari Virtažen i toižiden runoilijoiden runoid. Ühtni rahvahan Kalevala-eposan udehe kändmižehe.
Ičeze runoiš runoilii tahtoib ozutada vahvad sidod ristitun da londusen keskes. Nece tem om letud hänen ezmäižes "Urohontego"-runokogomuses (1954) i toižiš kogomusiš. Marat Tarasovan runod om kirjutadud kebnal da küzujal kelel. Jäl'gmäižiš runokogomusiš londusen kal't runoilii naprib el'geta tarbhašt ičezes da mirus[4].
Tetab runoilii Jevgenii Jevtušenko sanui Marat Tarasovan polhe muga:
"Karjalad ei voi kuvitelda Kalevalata, Kižita, järvita, mecoita, surita kivita, a völ runoita, miččid kirjuti Marat Tarasov, kudamb ülenzoiti necida röunad i äi vot radoi sen kul'turan hüvüdeks"[4].
— "Karjalan rahvahan kirjutajad"-projekt
Marat Tarasov oli hüvän sebranikan äjiden kirjutajiden täht: Jevgenii Jevtušenkon, Robert Roždestvenskijan, Vladimir Morozovan täht, a mugažo popul'arizoiti vaiše norid lahjakahid ristituid, kut Fedosovad, i norid runoilijoid, kudambad hänen abul tegihe tetabikš. Marat Tarasov oli runon mastarin[4][5].
Arvnimed
- Karjalan ASSRan arvostadud kul'turradnik (1980);
- Venäman arvostadud kul'turradnik (1998);
- "Karjalan rahvahan kirjutai"-arvnimi (28. heinkud vodel 2010).
Bibliografii
- Подвиг: Стихи. — Петрозаводск, 1954. — 79 с.
- На север: Стихи. — Петрозаводск, 1957. — 125 с.
- Малая пристань: Стихи. — М., 1959. — 76 с.
- Друзья мои: Стихи. — Петрозаводск, 1961. — 78 с.
- Наедине: Стихи. — Петрозаводск, 1966. — 55 с.
- Над порогами рек: Стихи. — М., 1983. — 78 с.
- Снежность: Стихи / Послеслов. Р. Рождественского. — Петрозаводск, 1982. — 174 с.
- Снова с Ладогой: Стихотворения. — М., 1987. — 152 с.
- Заберег: Стихи. Эпиграммы. Песни. Переводы. — Петрозаводск, 1990. — 157 с.
- Отава: Стихи. — Петрозаводск, 2000. — 320 с.
- Введение // Я вам утро подарю: антология русской детской литературы Карелии / сост. С. М. Лойтер, М. В. Тарасов. — Петрозаводск: Verso, 2009. — С. 343—344. — 365 с. — 600 экз. — ISBN 978-5-85039-254-3.
Homaičendad
- ↑ http://tv-karelia.ru/ushel-iz-zhizni-narodnyiy-pisatel-karelii-marat-tarasov/
- ↑ Распоряжение Президента Российской Федерации № 326-рп от 21 октября 2016 года «О поощрении». Дата обращения: 5 vilukud 2026.
- ↑ Ю. И. Дюжев. Писатели Карелии: библиографический словарь/Карельский научный центр РАН. — Петрозаводск: Острова, 2006. — С. 105—108. — 306 с. — ISBN 5-98686-006-3.
- ↑ 1 2 3 4 Тарасов Марат Васильевич. Народные писатели Карелии. imena.karelia.ru. Дата обращения: 5 vilukud 2026.
- ↑ Марату Васильевичу Тарасову - 80 лет! Газета "Петрозаводский университет". Дата обращения: 5 vilukud 2026.
Literatur
- Светлов М. А. Беседа. — М., 1969.
- Очерк истории советской литературы Карелии. О Тарасове М. В.. — Петрозаводск, 1969. — С. 246—253.
- Рождественский Р. И. Возраст работы. — Петрозаводск: Ленинская правда, 1980.
- Евтушенко Е. А. «До второй простоты» // М. Тарасов. Отава: Стихи. — Петрозаводск, 2000.
- История литературы Карелии: в 3-х т.. — Петрозаводск, 2000. — Т. 3. — С. 260—263.
- Карелия: энциклопедия: в 3 т. / гл. ред. А. Ф. Титов. Т. 3: Р — Я. — Петрозаводск: ИД «ПетроПресс», 2011. — Т. 3. — С. 161. — 384 с. — ISBN 978-5-8430-0127-8.
Lähtked
- Sündnuded 1. sügüz'kud
- Sündnuded vodel 1930
- Sündnuded Kondopogan rajonas
- Kolnuded 4. keväz'kud
- Kolnuded vodel 2021
- Kolnuded Petroskoiš
- Venäman arvostadud kul'turradnikad
- Pauklahjoitud Venäman Prezidentan arvkirjeižel
- Personalijad kirjamišton mödhe
- Kirjutajad kirjamišton mödhe
- Petroskoin valdkundaližen universitetan pästnikad
- A. M. Gor'kijan literaturan institutan pästnikad
- Karjalan ASSRan arvostadud kul'turradnikad
- Karjalan rahalahjan laureatad kul'turan, taidehen i literaturan tedo-oblastiš
- Karjalan rahvahaližed kirjutajad
- Sovetskijan Sojuzan runoilijad
- Venäman runoilijad
- Karjalan runoilijad
- Sovetskijan Sojuzan kändajad
- Venäman kändajad
- Kändajad kirjamišton mödhe
- Kändajad venäks
- Lehtmehed kirjamišton mödhe
- Venäman lehtmehed
- Sovetskijan Sojuzan lehtmehed
- Runoilijad kirjamišton mödhe