Essoila
| Külä | |
| Essoila | |
|---|---|
| karj.: Jessoilu, Dessoilu | |
| | |
| 61°50′48″ с. ш. 33°12′17″ в. д.GЯO | |
| Valdkund |
|
| Federacijan subjekt | Karjala |
| Municipaline rajon | Präžan rajon |
| Külän eländtaho | Essoilan külän eländtaho |
| Istorii da geografii | |
| Eläjad | |
| Eläjad |
|
| Rahvahad | venälaižed, karjalaižed, ukrainalaižed |
| Lugu-identifikatorad | |
| Počtan indeks | 186137 |
| Kod ОКТМО | 86639460101 |
| Коd ОКАТО (vodhesai 2014) | 86239000080 |
|
|
|
Essoila (karj.: Jessoilu[2], Dessoilu, ven.: Э́ссойла) — Karjalan Präžan rajonan külä, Essoilan külän eländtahon administrativine keskuz.
Geografii
Külä sijadase Sämozero-järven suvirandal. 15 kilometras küläspäi om valdkundaline regionaline londusen sopacaz — Meriso, sen pind om 487,4 ga, sigä kazvaba bol da murašk[3].
- Irdad
- Sovhoznaja
- Goristaja
- Lesnaja
- Meliorativnaja
- Severnaja
- Molod'ožnaja
- Stancionnaja
- Stroitelei
- Suojärvskaja
- Central'naja
- Oz'ornaja
- Okt'abr'skaja
- Škol'naja
- Pervomaiskaja
- Fermerskii pereulok
- Novaja
- Naberežnaja
- Sijaduz
Külä sijadase 50 kilometras Präžaspäi, 70 kilometras Karjalan pälidnaspäi, Petroskoišpäi.
Istorii
Külän nimen pohjas om pravoslavine karjalaine nimi karj.: Jessoi, Dessoi (ven.: Ефим). Sihe ühtenzoittihe -lu-suffiks, miččel om tahon znamoičend[4].
Ende nece oli pen' külä, ezmäi se mülüi Sämozeron, jäl'ges Ugmoilan prihodha. Küläs oli pen' Paraskevan časoun', rindal oli kaumišt.
Vodel 1782 Essoilas eli viž sur't kanzad. Rahvast oli enamba 50 mest. Vodel 1926 küläs oli 32 pertid, miččiš eli enamba 220 mest.
Vodel 1924 Essoila tegihe Karjalan ASSRan Sämozeron volostin keskuseks.
Vodel 1959 Sämozeron da Kungozeron sel'sovetoiden ühtenzoitusen abul ozutihe Essoilan külän eländtaho.
XX voz'sadan lopus Essoila-külän piduz' oli 5 kilometrad i sigä eli enamba 3 tuhad mest[5].
Rahvazkund
| 2009[6] | 2010 | 2013[7] | 2021[8] |
|---|---|---|---|
| 2240 | ↘1790 | ↘1742 | ↗3175 |
Tetabad eläjad
- Volkov Aleksandr Lukič (1928—2020) — karjalaine kirjutai, kändai i runoilii, mecančapai.
Infrastruktur
Küläs radab keskškol, mitte tegihe Petroskoin valdkundaližen universitetan strategižeks partn'oraks[9].
Mugažo küläs oma kirjišt, lapsiden päivkodi, laukad. Radab etnokul'turine "Kielen Kirju"-keskuz[10].
14. redukud vodel 2006 küläs pühätadihe Pokrovan časoun'[11].
Küläs radab ferm da maidzavod. Vodel 2025 "Essoila"-maidzavod tegihe valdkundaližeks, nügüd' se mülüb "Megrega"-plemsovhozaha[12]. Zavodal vaumištadas maidod, kandatest, void, rahtod, jogurtoid.
Läz Essoila-küläd om letud äjak-se turistkeskust da adivpertid. Turistad tuleba sinna kalatamha, tundištoitmahas karjalan rahvahan istorijanke, kul'turanke da elonke.
Melentartuisijad
Vodel 1995 om avaitud muštpacaz, mitte om omištadud vägestusele Sures Kodiman voinas.
Kudes kilometras küläspäi om vanh Rubčoila-külä, kus kaičihe endevanhad karjalaižiden-livvikoiden pertid. Niišpäi kahesa mülütadihe arhitekturmuštpachoiže.
18 kilometras Essoilaspäi om "Koume kondjad"-živatkompleks.
Suvehe küläspäi om valdkundaline regionaline Merisuo-so-londuzmuštpacaz, kus kazvatadas harvinaižid kazvmusid.
Ajamed
Küläs om Okt'abr'skaja-raudten Essoila-raudtestancii, mitte om Suojärvi-Petroskoi-linijan 466,9 kilometral.
Sen ližaks külän päliči mäneba avtoted: Petroskoi — Suojärvi, Essoila — Krošnozero.
Homaičendad
- ↑ https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Tom1_tab-5_VPN-2020.xlsx
- ↑ Республика Карелия. Список названий насёленных пунктов на русском, карельском и вепсском языках (в местах компактного проживания карелов и вепсов). — Петрозаводск: КарНЦ РАН, 2006. — С. 13 — 24 с. illhportal.krc.karelia.ru. Дата обращения: 5 uhokud 2026.
- ↑ Болото Мерисуо. Дата обращения: 5 uhokud 2026.
- ↑ История и культура Сямозерья / Под. ред. В. П. Орфинского, И. Е. Гришиной, А. П. Конкка, И. И. Муллонен, В. Д. Рягоева. — Петрозаводск, 2008. — 816 с. — ISBN 978-5-8021-0906-9.
- ↑ Эссойла. Угмойла. Часовня Параскевы Пятницы и стела - поклонный крест. Дата обращения: 5 uhokud 2026.
- ↑ Рекомендуемая нормативная сеть и формы библиотечного обслуживания с указанием численности населения на 1 января 2009 года по данным Карелиястата.
- ↑ Численность населения в разрезе сельских населённых пунктов Республики Карелия по сосarchivedate=2016-02-07.
- ↑ https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Tom1_tab-5_VPN-2020.xlsx.
- ↑ МОУ «Эссойльская средняя общеобразовательная школа». Дата обращения: 5 uhokud 2026.
- ↑ Этнокультурный центр «Киелен Кирью». Дата обращения: 5 uhokud 2026.
- ↑ В поселке Эссойла Пряжинского района появилась еще одна часовня. Дата обращения: 5 uhokud 2026.
- ↑ Молочный ренессанс: в Карелии появится товарно-сырьевой кластер. Дата обращения: 28 uhokud 2026.