Šuja-jogi

Рувики-späi
Šuja-jogi (lankteb Logmojärvehe)
карельск. Šuojogi, фин. Suojoki
Šuja-jogi lankteb VagatjärveheŠuja-jogi lankteb Vagatjärvehe
Üleižed tedod
Piduz' 194 km
Bassein 10 100 km²
Veden pidänd 90,2 m³/s (11 kilometras jogen augotišespäi)
Vezijoksend
Jogen augotiž Suojärv'
 • Olendtaho Suojärven rajon Karjalan Valdkundas
 • Korktuz' 137 м
 • Geografižed koordinatad 62°13′51″ с. ш. 32°27′31″ в. д.GЯO
Jogensu Logmojärv
 • Olendtaho Petroskoi
 • Korktuz' 33 м
 • Geografižed koordinatad 61°52′41″ с. ш. 34°17′56″ в. д.GЯO
Olendtaho
Vezisistem Logmojärv → Änine → Svir'-jogi → Ladogan järv' → Neva-jogi → Baltian meri

Ma
Valdkund Karjalan Valdkund
Rajon Suojärven rajon, Präžan rajon, Änižröun
Šuja-jogi (Karjalan Valdkund)
Голубая точка — исток
исток
Синяя точка
устье
Логотип РУВИКИ.Медиа Mediafailad RUWIKI-tedoiš

Šuja-jogi Šuja-jogi (lankteb Logmojärvehe) (karj.: Šuojogi, suom.: Suojoki) — Änižjärven basseinan jogi Karjalan suvipolel. Jokseb Suojärven, Präžan rajonas da Änižröunas Karjalan mal.

3,5 kilometras ülemba Šuja-jogen joksmusedme Šuja-küläspäi om muretud Ladogan kurgankul'turan kaum. Se om kuti necen kul'turan pohjoižkolonii[1].

Geografii

Бассейн реки Свирь и Онежского озера
Мост через реку Шуя. Начало XX века
Порог Большой Толли

Piduz' — 194 km, vezikeradusen basseinan pind — 10 100 km²[2]. Sovezi 18 %, järv'vezi 11 %. Keskmäine koverduz 0,53 %, keskmäine veden laskendan modul' 9,4 l/(s×km²).

Lärteb Suojärvespäi, jokseb kahtes sures järves päliči: Šotjärves da Vagatjärves päliči, lankteb Logmojärvehe, mitte ühtenzoitase Äniženke penel joksmusel.

Ližajoged

Šuja-jogen päližajoged (matk jogen augotišespäi):

oiktad:

  • Vilga-jogi (21 km),
  • Svätjogi (68 km),
  • Pühäjogi (150 km),

hurad:

  • Čalna-jogi (27 km),
  • Säpsä-jogi (36 km),
  • Kutižma (56 km),
  • Tarasjogi (184 km).

Ekomomine kävutamine

Vodhesai 1963 jogedme mäni mecan splav, ühtel jogen palal mecad vediba «Donec» da «Ahven» - plotad-buksirad Belomoran-Änižen laivhišton abul.

Vodel 1960 Šuja-jogel tehtihe kaikenmänijan VL-3 leb'odkan-amfibijan kävutamišt, mitte oli tehtud konstruktoroiden abul Leningradan keskmäižes splavan tedoinstitutas. VL-3 kehitoiti vodel piguden 8 km časus, mal — 34 km časus. Se kävutadihe molevan splaval[3].

Šuja-jogi om sija, kus kudob losos'-kala[4]

Šuja-jogel om Ignoilinskaja gidroelektrostancii.

Turizm

Jogele paksus tuleba turistad, sikš ku jogi om läz surid lidnoid, ezmäi kaiked (Petroskoi-lidnad). Jogel om lujas äi sijoid, kus voib putta jogele da lähtta sigäpäi. Šuja-jogedme tehtas üks' da kaks'päiväižed raftingad melentartuižihe sijoihe, jogen koskihe (Sur' da Pen' Tolli, Soivažkoski, Kenäkoski, Amerikan mäged, Sarine). Jogel tehtas mugažo voibištelendad veden turizman da raftingan mödhe, siš lugus oma federaližed azjtegod.

Kacu mugažo

Homaičendad

  1. Щедрина А. Ю. Два средневековых меча из собрания НМРК // Вестник Национального музея Республики Карелия. Вып. 8. Петрозаводск, 2021. С. 270—277.
  2. Шуя (Суойоки) : [рус.] / textual.ru // Государственный водный реестр : [арх. 15 октября 2013] / Министерство природных ресурсов и экологии Российской Федерации. — 2009. — 29 марта.
  3. Умнов Б. Вездеходная // Ленинская Правда. 1960. 2 октября.
  4. Юрий Смирнов. Исключим шуйского лосося из Красной книги. Что получим? Карелия, № 18 (1149) (17 uhokud 2004). Дата обращения: 15 tal'vkud 2019. Архивировано из оригинала 15 tal'vkud 2019 года.

Literatur

  • Шуя (река в Карельской АССР) // Большая советская энциклопедия#Третье издание : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
  • Шуя, река Олонецкой губернии // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.