Venäman päiv
Prezidentan kirjišton B.N. Jel'cinan nimel materialad

| Venäman päiv | |
|---|---|
| | |
| Tip | Nacijan päiv |
| Oficialižesti | Venäman päiv |
| Toižin | 1. uhokuhusai vodhesai 2002 — "Deklaracijan vahvištoitusen päiv Venäman ripmatomuden polhe" |
| Znamoičend | Deklaracii RSFSRan ripmatomuden polhe |
| Om tehtud |
11. kezakud vodel 1992 (Venäman Üleimbaižen Nevondišton käskol № 2981-I "Praznikas 12. kezakud") |
| Praznuitas |
|
| Päiv | 12. kezakud |
| Praznuičend | koncertad, patriotižed akcijad, fejerverkad |
| Tradicijad | Valdkundaližiden premijoiden da pauklahjoiden lahjoičemine Kremliš |
Venäman päiv (ven.: Де́нь Росси́и, enzne nimi — Deklaracijan vahvištoitusen päiv Venäman ripmatomuden polhe, völ om tetab kut Ripmatomuden päiv) — Venäman valdkundaline praznik, praznuitas kaikuččen voden 12. kezakud. Om vahvištoittud Venäman Üleimbaižen Nevondišton käsköl 11. kezakud vodel 1992 Deklaracijan vahvištoitusen päiv RSFSRan ripmatomuden polhe. Om lebupäiv[1][2].
Istorii
12. kezakud vodel 1990 RSFSRan rahvahaližiden deputatoiden ezmäižel suimal oli vahvištadud Deklaracii valdkundaližen ripmatomuden polhe. Azjbumag tedoti Zakonkogomusen da valdkundan zakonoiden ülenzoituses Sovetskijan Sojuzan pätandoiden päl, da völ vahvištoiti valdan jagamižen principad da ühtejittušt tazooiktut rahvahanikoiden da kundaližiden sebroiden täht[3][4].
Praznikan lebupäivän status oli vahvištoittud 11. kezakud vodel 1992 Venäman Üleimbaižen Nevondišton käsköl[1], ezmäi praznik nimitihe Ripmatomuden päiväks[5].
Sanutes Venäman eläjile kezakul vodel 1993, prezident homaiči:
Venäma vastab ičeze valdkundališt praznikad — Ripmatomuden päiväd. Se om völ nor', se tuli meiden eloho koume vot tagaze ühtes vahvištadud Deklaracijanke valdkundaližen ripmatomuden polhe[6].
Prezidentan käsköl 12. kezakud vodel 1994 praznik om tedotud valdkundaližeks da tegihe Deklaracijan vahvištoitusen päiväks Venäman valdkundaližen ripmatomuden polhe[7]. Vodel 1998 Boris Jel'cin telesanuteses tariči udes nimitada praznik Venäman päiv-praznikaks.
Praznikan nimi oficialisti om vahvištoitud vodel 2002, konz eloho tuli uz' Venäman radon käskišt, miččes om kirjutadud praznikan päiväd da lebupäiväd[8].
Sel'genzoituz da kontekst
Praznikan päiv vajehtihe istoriližiden azjtegoiden taguiči. Ezmäks 12. kezakud oli omištadud Deklaracijale ripmatomuden polhe, mitte vahvištoiti RSFSRan oiktut lähtta Sovetskijan Sojuzan joukuspäi. Sidä aigal päivän paksus ühtenzoittihe istoriližiden kožmusiden vällendusenke da valdkundaližen kehitoitusen enččes etapaspäi sirdändanke[9]. , kus päidei oli pätta sündnuded küzundad, kacta tulebaha aigaha[10]. Aigan mändes, konz SSSRan kadomižehe zavodiba kacta udes polespäi, kut sur'kuluhu geopolitižehe azjtegoho, ka praznikan znamoičend vajehtihe: akcent sirdihe proidnuden aigan kel'dändaspäi konstruktivižen radon jogapäiväližiden kucundoiden da tulii aigan strategijan tegemižen polhe[11].
Vodel 2001 Venäman prezident Vladimir Putin, praznikan keradusel sanui:
Kaik, midä om tehnus nenil vozil pagižeb vaiše siš, miše reformad pidab tehta siloi, konz ned toba rahvahale hüvüt. Ku ned ei togoi nimidä hüväd, ned kadoba. Nece om Venäman demokratian päurok. Siš mö pagižem tämbei-ki, Venäman päiväl[12].
Geopolitižen olendan taguiči ümbri Venämas, sankcijoiden da gibridižen voinan jäl'ges Venämad vasthapäi, Venäman päivän znamoičend vahvištoitihe ripmatomuden, ekonomikan vägen da varjoišendan udessündutamižen simvolaks. Nece om aktuališt sociologižiden küzundoiden mödhe, miččid tegi
Venäman rahvahan mel'pidon oppindkeskusen tedoiden mödhe, enamb pol't venälaižiden luguspäi (58 %) žal'l'oitas Sovetskijan Sojuzan kadomižen polhe, meletadas, miše necišpäi voiži päzuda (tedoiden mödhe uhokun 15. päiväks voden 2026)[13].
Tradicijad da simvolad
Praznikan päsimvol om rahvahaline koumemujuine flag, praznikan pätegod tradicijan mödhe mändas Rusked avoinirdal Moskva. Vodelpäi 2001 praznuičendan aigan pidetas sal'utad Moskvas da toižiš valdkundan lidnoiš[1].
Venäman päiväl Georgijan zalas Kremlin sures dvorcas mäneb Venäman valdkundaližiden premijoiden pauklahjoičemine tedo-, taideh-, kul'turradnikoile, völ suriš sabustusiš oiktuden kaičendas da hüväntegii tös da anttas mugažo "Radon geroi"-medalid[4][14][15].
Kaikes valdkundas irdad čomenzoittas flagoil da tematižil plakatoil. Tehtas festivalid, koncertad, ozutelused, sportazjad da kodimaižed akcijad.
Sur' azjtego oli vodel 2024 Sukko-küläs Krasnodaran agjas Venäman päivälozutiba Venäman flagan pindal enamba 4 tuh. m². Akcijaha Mustan meren randal ühtni 1221 mest. Venäman rekordoiden kirjan azjantundijad paniba necidä muštho[16].
12. kezakud om üks' populärižiš päivišpäi sajoiden tegemižen täht. Ozutesikš, vodel 2024 Venäman päiväl sajad pidi 165 parad[17].
Vodelpäi 2007 mäneb "Venälaine trikolor"-akcii, miččen aigan volont'orad jagadas lentaižed rahvahaližen flagan mujuiš[1][4].
Tradicijaks tegihe ühthižvenälaine "Mö — Venäman rahvahanikad!"-akcii. Sen aigan 14-voččed školan openikad, kudambad saiba sabustusid openduses, sportas, aktivistan rados, sadas ičeze ezmäižed pasportad praznikoloiš, sen lugus valdkundan ezmäižiden personoiden käzišpäi[1][4].
Homaičendad
- ↑ 1 2 3 4 5 История празднования Дня России, TACC. Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Указ Президента РФ О государственном празднике Российской Федерации. docs.cntd.ru (2 kezakud 1994). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ 12 июня отмечают День России. Межпарламентская Ассамблея государств — участников СНГ. Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ 1 2 3 4 День России 2026: когда, какого числа, как празднуют 12 июня, история праздника. РБК Life (28 semendkud 2026). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ День принятия Декларации о государственном суверенитете России - День России. ФГБУ «Президентская библиотека имени Б.Н. Ельцина». Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Обращение Президента Российской Федерации Б.Н.Ельцина к гражданам Российской Федерации накануне праздника - Дня независимости России. yeltsin.ru. Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ День России 2026: какого числа, история и традиции. Комсомольская правда. Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ День России 2026: когда отмечается и что за праздник, РИА Новости (12 kezakud 2025). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Deklaracii RSFSRan valdkundaližen ripmatomuden polhe. docs.cntd.ru. Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Putin SSSRan heitämižes, TACC. Дата обращения: 30 sulakud 2024.
- ↑ Путин разъяснил свои слова о "геополитической катастрофе" в контексте распада СССР - ТАСС, TACC. Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Выступление на торжественном приеме по случаю Дня принятия Декларации о государственном суверенитете России. kremlin.ru (12 kezakud 2001). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Опрос показал, сколько россиян сожалеют о распаде СССР, РИА Новости (17 keväz'kud 2026). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ В День России Владимир Путин вручил медали «Герои труда РФ»: Кого наградил президент, Сайт «Комсомольской правды» (12 kezakud 2024). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ Путин в День России вручил госпремии и медали Героев Труда. rbc.ru (12 kezakud 2023). Дата обращения: 8 kezakud 2026.
- ↑ На Кубани в День России развернули самый большой триколор страны, TACC. Дата обращения: 4 kezakud 2025.
- ↑ В День России в Москве поженились 165 пар, Интерфакс Россия (13 kezakud 2024). Дата обращения: 5 kezakud 2026.